P.J.A.M.
Rietbergen
De Eerste landvoogd Pieter Both (1568-1615)
Gouverneur-generaal van Nederlands-Indië (1609-1614)
Prijs Euro 39.50
In 1609 benoemden de Staten-Generaal, op voorstel van de directie van de
Verenigde Oost-Indische Compagnie (VOC), Pieter Both (1568-1615) uit Amersfoort
tot de eerste gouverneur-generaal van Nederlands Oost-Indië. Daarmee
werd de basis gelegd voor de bestuurlijke structuur van het Nederlandse
koloniale imperium in de Oost, dat 350 jaar zou standhouden.
In deze uitgave van de Linschoten-Vereeniging wordt voor het
eerst in de Nederlandse geschiedschrijving uitgebreid en in samenhang aandacht
besteed aan het waarom van dit besluit en aan de omstandigheden waaronder
het genomen werd: een crisissituatie in de bedrijfsvoering en organisatie
van de VOC (de eerste multinational ter wereld) en een crisissituatie in
de oorlog tussen Spanje en de Nederlandse Republiek - een oorlog die in
Europa werd gevoerd, doch die, juist met behulp van de VOC, ook in de koloniën
werd uitgevochten.
Deel 1 van deze studie behandelt allereerst de geschiedenis van de VOC
in het eerste decennium van haar bestaan, met het doel na te gaan welke
interne problemen hebben geleid tot het besluit van 1609. Vervolgens wordt
nagegaan hoe de politieke situatie was in de periode waarin over het Twaalfjarig
Bestand werd onderhandeld; dit Bestand zou immers, naar het zich liet
aanzien, verdere Nederlandse, i.c. VOC-expansie in de Oost gaan dwarsbomen,
mede doordat Spanje nu middelen zou kunnen vrijmaken om de koloniale politiek
van de Republiek te dwarsbomen.
In dit kader bedachten de Heren Zeventien (het college waaraan
het centrale bestuur van de VOC was toevertrouwd) dat reorganisatie tot
versterking in de Oost zou kunnen leiden en tegelijkertijd binnenlandse
kritiek de mond zou snoeren. De Instructie, die aan de eerste gouverneur-generaal
werd meegegeven, wordt daarna geanalyseerd, gevolgd door een beschouwing
over de achtergronden van de keuze voor Both.
Nadat de lezer heeft gezien hoe Boths vloot werd uitgerust, volgt hij
de zeven schepen op hun lange, barre reis naar Bantam. Boths beleid op
Java en op de Specerij-eilanden wordt doorgelicht om na te gaan wat er
juist is van de wat negatieve opinie die de historiografie uitspreekt over
zijn bestuursperiode. Een balansopname sluit deel 1 af.
Gebonden,
Rietbergen, Eerste landvoogd pieter both / 1568-1615 1 Prijs Euro 39.50
|
Bij u in huis op: woensdag
|
|